Spring naar inhoud

Column 5: Mens

Als je werk doet met mensen die jouw hulp nodig hebben, dan zou je zomaar het idee kunnen krijgen dat je goed bezig bent. Dat je goed werk doet voor de ander. Nu klopt dat ook wel. En het is ook fijn: iets goeds doen voor een ander geeft je leven zin en betekenis. Je voelt dat je ertoe doet, juist door een ander te helpen. We zijn hier op de wereld om mekaar te helpen, nietwaar.

Tegelijkertijd ligt er een enorme valkuil op de loer. Want door te denken dat jij de ander helpt, maak je van jezelf de helper en van de ander de geholpene. Jij hebt je leven goed voor elkaar en de ander, nou ja, de ander kan daar wel wat hulp bij gebruiken. Jouw hulp.

Tijdens de lockdowns konden we in ’t Stoofje slechts één persoon tegelijk ontvangen, op afspraak ook nog. Alle vrijwillige gastvrouwen en -heren waren thuis. Mijn collega-coördinator Ellen en ik besloten om de beurt een middag gastvrouw te zijn. Op deze manier konden we toch vier middagen per week open zijn voor die mensen die het het hardst nodig hadden. Alleen al de beslissing om dit te gaan doen bracht zin en betekenis. Ik kon echt voelen dat dit werk ertoe deed.

Op een van die eerste middagen kwam er een man langs die wekelijks bij ons op de koffie komt en die ook onze kliko’s buiten zet. Hij kwam binnen, hing zijn jas op, ging zitten en zei: “Ja, ik dacht, ik zal maar een afspraak maken anders zit jij hier ook maar alleen.” Ha! Alsof hij hier voor mij was! Ik zat hier toch voor hem?

Het was alsof mijn wereldbeeld die dag een zetje kreeg. Natuurlijk doet zijn bezoek aan ons ontmoetingshuis hem goed vanwege de aandacht die wij voor hem hebben. Maar het geeft hem minstens evenveel zin dat hij ons iets kan geven. Dat hij er óók voor ons kan zijn. Omdat het helpen van de ander ook zijn leven zin en betekenis geeft. Dat is precies wat hij fijn vindt aan het buiten zetten van onze kliko’s: dat hij ons ermee helpt. Niet voor niets zegt Petrus, wanneer hij de verlamde Eneas geneest: “Sta op en breng nu zelf uw bed in orde.” Zelf iets kunnen doen, actief bijdragen: het is wat ons mens maakt.

Toch kantelde het beeld in de maanden daarna nog verder door. Toen deze meneer namelijk eens een dagje weg was, een dag waarop onze twee papierkliko’s buiten moesten, vergaten we ze aan de straat te zetten. Terwijl hij lang van tevoren had aangekondigd dat hij er niet zou zijn. Het deed me realiseren: wij hebben net zo goed hulp nodig. Zijn hulp. Zeker toen ik de loodzware kliko’s later met de hand ging legen in de ondergrondse papiercontainer. Drie keer raden wie aanbood dit samen te doen.

Je bewust worden van je eigen hulpbehoevendheid, misschien is dat wel werkelijk wat ons mens maakt. Samen mens

Terug naar alle columns

Deze column verscheen in 'Alle goeds', het Franciscaans Maandblad, nummer 5-2022.